Voedselallergie

 

Een door vrienden zorgvuldig bereide maaltijd, een goede sfeer en prettig gezelschap. Voor de meeste mensen een heerlijke afsluiting van een dag vol noeste arbeid. Maar voor sommigen is een zorgvuldig bereide maaltijd niet voldoende. Sommigen worden ziek van normaal voedsel. Voedsel dat door iedereen gegeten kan worden.

 

Het is van belang om goed vast te stellen wat er onder voedselallergie wordt verstaan. Er zijn verschillende termen in omloop, maar niet iedereen verstaat daar hetzelfde onder. Om daar duidelijkheid in te scheppen heeft de Europese beroepsvereniging voor Allergie en Klinische Immunologie (European Academy of Allergy and Clinical Immunology (EAACI)) een indeling gemaakt gebaseerd op het onderliggende mechanisme.
Hiermee ontstaat een onderscheid tussen ongewenste reacties op voeding waarbij het immuunsysteem een rol speelt
(voedselallergie) en die waarbij dat niet het geval is (Niet IgE gemedieerde voedselallergie).

Een voorbeeld van voedselintolerantie, (de nieuwe term hiervoor is "niet IgE gemedieerde voedselallergie") overigens een zeer heterogene groep wat betreft het onderliggende mechanisme, is het 'Chinese restaurant syndroom' , dat gerelateerd is aan verhoogde gevoeligheid voor glutaminaten (E620-E625). Ook lactose-intolerantie, veroorzaakt door (soms tijdelijke) deficiëntie van het enzym lactase, valt hieronder. 

 

Over voedselallergie wordt gesproken wanneer de reactie IgE-gemedieëerd is en in het geval van Coeliakie waarbij IgA en IgG een rol spelen.  
Voedselallergie komt voor bij tot ongeveer 3% van de volwassenen en tot 6 - 8% van de kinderen in Europa voor.

 

Recentelijk wordt aangenomen, ondanks dat het in Nederland nog niet goed geregistreerd wordt geschat dat ongeveer 20-25% van de bevolking allergisch is. gemiddeld is ongeveer 2-4% van de bevolking voedselallergisch en 1-2% kan anafylactisch reageren, d.w.z. dat ongeveer 1-2% van de Nederlandse bevolking kans heeft op een anafylactische reactie door enige oorzaak.

Voor voedselallergie geldt dit ook, dus van de tussen de 400.000 - 700.000 personen met voedselallergie heeft tussen de 4000 - 15.000 personen kans op een anafylactische reactie. 

 

SYMPTOMEN VOEDSELALLERGIE

 

Een voedselallergie kan zich op verschillende manieren uiten, namelijk in klachten van de huid, van het maag-darmkanaal, van de luchtwegen en van hart- en bloedvaten. De verschillende symptomen per orgaansysteem staan in onderstaande tabel:

Symptomen die kunnen wijzen op een voedselallergie:

Symptomen huid en slijmvliezen
Oraal Allergie Syndroom (OAS)
exantheem
urticaria
agio-oedeem
eczeem*

Symptomen luchtwegen
rhinitis (neusloop)
pharynx-oedeem (zwelling keel)
Glottis oedeem (zwelling stembanden)
astma

Symptomen maag-darmkanaal
misselijkheid
braken*
buikpijn*
diarree*

Symptomen hart en bloedvaten
bloeddrukdaling
shock

 

* m.n. bij kleine kinderen <3 jaar

Het meest frequent voorkomende en ook specifieke symptoom bij volwassenen is het zgn. orale allergiesyndroom (OAS). Dit kenmerkt zich door jeuk van de lippen en mondholte, soms doortrekkend naar de oren en al of niet gepaard gaande met zwelling.
Dit ziet men vooral bij allergie voor eiwitarme producten als fruit en groenten. Vaak hebben patiënten alleen last van vers fruit en groenten, aangezien het allergeen hitte-labiel is en bij bewerking denatureert (uiteen valt). Ook bij allergie voor eiwitrijke producten, zoals pinda, noten, kippenei, koemelk, vis en schaaldieren, kan OAS voorkomen, vaak als eerste (waarschuwing)- symptoom. Echter, ook meer ernstige reacties, zoals shock, kunnen optreden.


Eczeem is eigenlijk alleen op de zuigelingenleeftijd in sommige gevallen gerelateerd aan voedselallergie. Het gaat dan meestal om een allergie voor koemelk of kippenei. Over het algemeen is deze allergie voorbijgaand in 4 jaar. Regelmatig intestinale verschijnselen (buikkrampen en buikpijn) en astma. 
Ook andere symptomen zoals genoemd in bovenstaande tabel kunnen bij (jonge) kinderen voorkomen. 

NB. Koemelk- en kippeneiallergie op volwassen leeftijd kan een erfenis zijn van de kinderleeftijd, maar ook nieuw ontstaan.